Chronische stress & trauma

Hoe manifesteren jouw trauma ’s zich op het werk en in jouw relaties?

Mijn 7 stappenplan om belemmerende patronen af te schudden en je potentieel te vergroten.

Jij was altijd al een doorbijter. Je hebt nooit opgegeven. Je had vertrouwen en je streefde je doelen na. Als je tegenslag had, dan bleef je niet bij de pakken zitten. Je hebt dromen na gejaagd. Een diploma, een gezin, een job die je een goede levenskwaliteit zou bieden.

Dagelijkse stress werd vanzelfsprekend.

Vaak vergat je te rusten en positieve energie te tanken. De sociale en professionele verplichtingen vragen zijn tol op je energieniveau. Je kan nog zoveel realiseren in dit leven. Je bent een voorbeeld voor je kinderen en je wil hen laten zien dat zij hun dromen kunnen waarmaken in dit leven.
De meeste van mijn cliënten hebben zulk een verhaal. Ikzelf heb ook zo een verhaal. Ik zie elke keer de gelijkenissen in de zeer verschillende levenslopen.

We hebben allemaal onze eigen battle. Je werd gepest in school, je ouders gingen al vroeg uit elkaar. Je hebt als kind armoede gekend, of ineens tegenslag gehad waardoor je allerlei is ontnomen. Je ouders hadden emotioneel geen ruimte voor jou, of één van hen overlijdt vroegtijdig. Je werd verliefd, maar je partner blijkt diepe trauma of persoonlijkheidsproblematiek te hebben. Je relatie liep op de klippen en je baant je opnieuw een eigen weg.

Allemaal hebben we onze eigen strijd, gehad of in het heden. Wat daaraan vasthangt is dat we allemaal ooit wel eens in “overlevingsstrijd” zijn gegaan.  Je lichaam is in alarmfase gegaan. Dat doen we in acute stress situaties, en dat zorgt ervoor dat we kunnen overleven als we “in gevaar” zijn. Dat is dus eigenlijk iets heel goed van ons biologische systeem. Acute stress is dus normaal, en ook onze stress respons hierop is normaal.

Dieren denken niet bewust na over zichzelf en keren na hun acute stress respons gewoon terug naar de orde van de dag. De adrenaline zakt en de routine keert terug. Dat is zoals het zou moeten zijn. Maar mensen kunnen hier nog lang in de stress respons blijven hangen, omdat ze door hun cognitieve redeneringen zich tegen volgende tegenslagen willen behoeden. Mensen gaan onbewust  “beschermingsmechanismen” opbouwen. Ze zullen dan bijvoorbeeld al tactieken gaan bedenken om de prikkel die stress had uitgelokt, in de toekomst te gaan vermijden.

Zo kan je allerlei patronen beginnen ontwikkelen: zoals vermijdingsgedrag, uitstelgedrag, overbezorgdheid en onrust, people pleasing …. Die patronen zijn in se ook positief bedoeld, om ons te helpen en te behoeden voor gevaar. Maar doordat ze in een “overlevingsmodus” of in een stress respons ageren, kunnen ze echter mentale groei en echte verbinding tussen mensen belemmeren.

Wat er dan gebeurt, is dat de “overlevingstoestand” je nieuwe “rusttoestand” wordt. Of de overlevingstoestand heeft de rusttoestand overgenomen.

Je wordt wat je doet. Als jij jarenlang chaos in je kindertijd of juist in de carrièrespurt hebt gehad, zal chaos uiteindelijk je vertrouwde gevoel worden. Je wordt immers altijd aangetrokken tot wat je kent of “herkent”, ook al is dat nefast voor jou. Je zal dan onbewust chaos gaan creëren/opzoeken op je werk of thuis of in je privé – relaties. Als jij bijvoorbeeld in je kindertijd constant op eieren hebt moeten lopen, en je ouders hebt moeten pleasen om niet “te veel” te zijn of juist om aandacht te krijgen, dan is de kans groot dat jij op latere leeftijd thuis en/of op je werk ook “people pleasing“ zal inzetten om waardering te krijgen. Dat wordt dan vaak ook bekrachtigd door de omgeving, omdat dit toevallig sociaal wenselijk gedrag is. Op lange termijn krijg je echter nooit voldoening als je voortdurend gedrag stelt om goedkeuring te krijgen van anderen. Iets doen voor een ander is zeker niet slecht, maar wel als je het doet uit een permanente nood om op die manier waardering te krijgen. Dan is het een trauma- of stress respons.

Als trauma niet verwerkt wordt, dan ga je je trauma onbewust herhalen in je latere relaties en situaties in een poging om het “op te lossen”.

Dat verklaart bijvoorbeeld waarom sommige mensen telkens weer in gelijkaardige omstandigheden ontslaan worden, of verschillende relaties hebben die telkens op gelijkaardige manier aflopen. Door stress en angst om opnieuw in dezelfde situatie terecht te komen, bouw je immers afweermechanismen op, die zelfsturend gedrag en groei in de weg staan. Je zal proberen om de situatie te vermijden, maar onbewust zoek je steeds dezelfde spanning op, om ze te kunnen “rechtzetten”.

Mijn 7 stappenplan om uit deze chronische stress respons te komen en je potentieel te vergroten:

1. Allereerst bewustworden van je patronen en “afweermechanismen”. Inzicht dat je doet wat je kent, dat je herhaalt wat je meegemaakt hebt, ook al is het lang geleden. Bewustzijn dat bepaalde triggers (gedragingen, handelingen, situaties, …) bij jou stress reacties uit lokken. Dat dit niet jouw “karakter” is, maar dat dit een reactie is op onverwerkt trauma.
2. Bewust worden dat het niet aan andere mensen ligt. Er zullen altijd mensen zijn die door hun eigen trauma’s reacties uit lokken, maar je kan enkel jezelf herprogrammeren om hierop niet meer te reageren en de negatieve energie van de anderen bij hen te laten. Je leert dus ondanks de situatie altijd je cool te bewaren of je te herpakken door de neuronale verbindingen te verplaatsen.
3. Leren al je gevoelens toe te laten. Juist door niet meer op zoek te gaan naar het wegwerken van gevoelens, ga je rust vinden te midden van een divers spectrum aan gevoelens. Doordat je niet meer bang bent om bepaalde gevoelens te zullen voelen, durf je meer uit de comfort zone te gaan waardoor je meer je eigen zin gaat doen en minder leeg geroofd zal worden in je energie.
4. Leren stretchen in het ongemak of in de pijn. Door ongemak te voelen, ga je je het ook meer kunnen relativeren en bewust worden dat het nodig is om ook vreugde te kunnen voelen.
5. Als je dit hebt aangeleerd, kan je je leefstijl aanpassen, zodat je je lichaam kan ondersteunen in zijn zoektocht naar evenwicht. Voeding eten die je interne stress vermindert, recupereren na inspanningen, bewegen volgens je cyclus en niveau. Dit geeft een enorme daling van interne “arousal”, die irrationele angsten, vermoeidheid en kwalen veroorzaken.
6. Als je je doelen kan nastreven op gebied van gezondheid, dan kan je die doelgerichtheid ook doortrekken naar andere gebieden. Je hebt nu genoeg energie, zowel mentaal als fysiek om al je levensdoelen te bereiken nu je trauma responsen je niet meer in de weg staan en saboteren.
7. Wanneer je minder energieverlies hebt omdat je beter omgaat met stresserende mensen/situaties/gedachten, kan je tenslotte je zelfsturend vermogen beter ontwikkelen. Hierdoor zal je je talenten meer kunnen inzetten. Dit helpt je om alles wat je op je pad krijgt om te buigen in groeikansen. Je zelfsturend vermogen trainen geeft immers een buffer tegen stress en dus ook een buffer tegen het ontwikkelen van nieuwe afweermechanismen.